Ultima Thule

Forum fanów Armii i 2TM2,3
Dzisiaj jest pn, 24 września 2018 21:07:15

Strefa czasowa UTC+1godz. [letni]




Nowy temat Odpowiedz w temacie  [ Posty: 241 ]  Przejdź na stronę Poprzednia  1 ... 12, 13, 14, 15, 16, 17  Następna
Autor Wiadomość
PostWysłany: sob, 14 lipca 2018 00:04:43 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 30 sierpnia 2010 21:33:11
Posty: 1033
Skąd: Sulejówek
Udało mi się zobaczyć ostatnio kolejny ciekawy obiekt, więc kontynuuję serię...

Kościół św. Michała Archanioła w Toruniu, arch. Władysław Pieńkowski

Kościół został zbudowany 1982-1987 w zachodniej części miasta, między Parkiem Miejskim a Martwą Wisłą. Kontekst jest bardzo ciekawy - znajduje się tu spore zgrupowanie zabudowy fachwerkowej (której nie należy mylić z szachulcem - drewniana konstrukcja w tym przypadku wypełniana jest cegłą).
Obrazek Obrazek
Wrzucam te zdjęcia, ponieważ na pierwszy rzut oka decyzja dotycząca materiału, z którego został zbudowany kościół - piaskowej cegły, mogłaby się wydawać dziwna. Zwłaszcza, że Toruń to miasto, które słynne jest przede wszystkim z czerwonej cegły (ten motyw został wykorzystany nawet na elewacji Jordanków). Możemy się domyślać, że Pieńkowski chciał nawiązać materiałem do najbliższej okolicy, która nie jest tak dobrze znana jak Stare Miasto, ale również całkiem interesująca.

Przechodząc do samego kościoła: budynek został zbudowany na brzegu skarpy wiślanej (podobnie jak warszawski kościół św. Michała, tego samego architekta), na niewielkim wzgórzu. Mimo to jest dosyć słabo widoczny, gdyż ze wszystkich stron otaczają go drzewa. Na zdjęciach kolejno: widok od strony Parku, widok od strony Wisły
Obrazek Obrazek
W tym przypadku nie dotarłem do rzutu, ale jest bardzo prosty: prostokątna świątynia z wąską nawą boczną i dzwonnicą na przedłużeniu tej nawy. Bryła raczej nie nasuwa skojarzeń z toruńskim gotykiem. Być może architekt zainspirował się kościołem Matki Boskiej Zwycięskiej, w którym również mamy do czynienia z asymetrycznie umieszczoną wieżą na frontowej elewacji. Mogło to być również rozwinięcie podobnego tematu w zaprojektowanym kilka lat wcześniej włocławskim kościele św. Józefa.
Obrazek
We wnętrzu wykorzystano ten sam materiał, co na elewacji. W ciągu dnia jest bardzo przyjemne, miękkie światło. Szkoda, że podczas mszy w ciągu dnia włączane jest oświetlenie, bo zupełnie niepotrzebnie. Przy okazji warto zwrócić uwagę na żyrandole, które po raz pierwszy w szerzej opisywanych przeze mnie realizacjach, są najpewniej zgodne z wizją architekta. We wnętrzu pojawiają się oczywiście znaki rozpoznawcze Pieńkowskiego: żelbetowe ramy, prefabrykowane stropy i okna. Niestety, żelbet został pokryty szarą farbą i nie widać odciśniętego szalunku, ale przynajmniej kolorystyka jest zachowana. Ciekawym rozwiązaniem jest umieszczenie tabernakulum z boku nawy głównej, poniżej wierzchołka dachu. To miejsce jest zaakcentowane wnęką, w której pojawia się inny wątek ceglany oraz okno z boku, a oprócz tego żelbetowy łuczek. Niestety, w niedziele tabernakulum jest zasłonięte przez ekran do rzutowania tekstów, co moim zdaniem jest nieporozumieniem.
Obrazek
Ściana za ołtarzem została w piękny sposób opracowana przy użyciu wielu wątków ceglanych. Grupa ukrzyżowania jest na niej najważniejsza. Nie popełniono błędu z Sulejówka (o którym może kiedyś jeszcze napiszę). Ambonka, ołtarz oraz lichtarz zostały wykonane z czarnego kamienia i razem z balaskami oraz żyrandolami utrzymane w jednakowej stylistyce. Nie wiem, kto był projektantem wyposażenia (pewnie Pieńkowski lub ktoś z zespołu), ale wygląda to nieźle.
Obrazek Obrazek
Na koniec zostawiłem parę detali, które znajdziemy na zewnątrz. Spodobał mi się daszek nad wejściem - na pewno jeszcze lepiej wyglądałby gdyby pozostawiono go bez nakładania farby, ale i tak ładnie się prezentuje. Natomiast dla miłośników architektury, jakby ukryta przed okiem "zwykłego człowieka" stworzona jest ściana boczna! Tutaj najwyraźniej stwierdzono, że nikt na to nie będzie patrzył, dlatego oszczędzono na malowaniu betonu i mamy pięknie odciśnięte szalunki. Oprócz tego pojawia się trochę dziwny detal - nad słupami zostały zaprojektowane "kapitele", które w formie przypominają trochę zworniki. Przejściem za tymi słupami można dostać się do kościoła dolnego, do którego nie wchodziłem.
Obrazek Obrazek
Obrazek
Przy okazji pobytu w Toruniu polecam spacer na Bydgoskie Przedmieście i Rybaki. Nawet jeśli kogoś nie interesują modernistyczne kościoły (chociaż ten uważam akurat za zdecydowanie warty obejrzenia), to można popodziwiać fachwerkowe wille.

Nie wiem, czy nie za dużo już Pieńkowskiego w tym wątku. Może następny wpis zrobię na temat kogoś innego.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: ndz, 15 lipca 2018 21:13:03 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
wt, 26 października 2010 23:38:52
Posty: 192
Skąd: Poznań
Ile już kościołów Pieńkowskiego "obskoczyłeś", że się tak brzydko wyrażę?
A z tym tabernakulum to faktycznie dziwna sytuacja. Takie kwestie (położenia) nie były dokładnie określone? Np. według tych wytycznych, o których wcześniej pisałeś?


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: ndz, 15 lipca 2018 21:19:45 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 30 sierpnia 2010 21:33:11
Posty: 1033
Skąd: Sulejówek
aasiek pisze:
Ile już kościołów Pieńkowskiego "obskoczyłeś", że się tak brzydko wyrażę?
7 z 27 kościołów i kaplic, których dotychczas się doliczyłem.
aasiek pisze:
Takie kwestie (położenia) nie były dokładnie określone? Np. według tych wytycznych, o których wcześniej pisałeś?
Za Ogólnym Wprowadzeniem do Mszału Rzymskiego:
Cytat:
315. Z uwagi na znak jest bardziej słuszne, aby na ołtarzu, przy którym sprawuje się Mszę świętą, nie było tabernakulum z Najświętszą Eucharystią.
Uwzględniając decyzję biskupa diecezjalnego, tabernakulum można umieścić:
a) w prezbiterium, poza ołtarzem, przy którym sprawuje się Mszę świętą, w formie i miejscu bardziej odpowiednim, nie wykluczając dawnego ołtarza, którego nie używa się już do celebracji (por. nr 303);
b) w jakiejś kaplicy, organicznie związanej z kościołem, nadającej się do prywatnej adoracji i modlitwy wiernych oraz dla nich widocznej.
Tutaj jest spora dowolność, co widać w posoborowych kościołach.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: śr, 18 lipca 2018 19:11:51 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 20 października 2008 17:48:09
Posty: 6123
Emilianie, och Emilianie jak wspaniały pomysł na wędrówkę :D
szczerze gratuluję Twojej pasji, nie przestawaj, zawsze czytam z wielkim zainteresowaniem

_________________
J 14,6


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: śr, 18 lipca 2018 19:49:49 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pt, 12 listopada 2004 14:02:17
Posty: 4831
Skąd: Skąd:
Powsinoga pisze:
nie przestawaj, zawsze czytam z wielkim zainteresowaniem

Się podpisuję.

_________________
Bez zbroi wychodzić się boję.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: czw, 19 lipca 2018 09:27:23 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pt, 12 listopada 2004 14:02:17
Posty: 4831
Skąd: Skąd:
Mój szwagier w ramach pracy magisterskiej przygotował atlas kościołów gotyckich ziemi chełmińskiej. Może komuś się przyda podczas planowania wędrówek.
http://www.gotyk.info/

_________________
Bez zbroi wychodzić się boję.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: czw, 19 lipca 2018 18:43:10 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 30 sierpnia 2010 21:33:11
Posty: 1033
Skąd: Sulejówek
Sporo tego! Szkoda, że na stronie nie ma zdjęć wnętrz przy okazji. Nawet jedno z nich ostatnio rysowałem.
Obrazek
Toruń, Kościół Wniebowzięcia NMP.
Widzę, że został zakwalifikowany jako top12 kościołów. :D


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: czw, 19 lipca 2018 19:49:57 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pt, 12 listopada 2004 14:02:17
Posty: 4831
Skąd: Skąd:
Wow!
No ja bym inaczej widziała też opisy, ale to nie ten kierunek :)
Może ktoś kiedyś zechce to rozwinąć?

_________________
Bez zbroi wychodzić się boję.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: czw, 19 lipca 2018 21:54:04 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 20 października 2008 17:48:09
Posty: 6123
Emilian pisze:
jedno z nich ostatnio rysowałem

:shock:
jakbyś kiedyś, jakoś miał coś z drewnianej architektury to chętnie bym przytulił /odwdzięczę się!/
bardzo odpowiada mojej wrażliwości ten rysunek :D

manool pisze:
szwagier

ale fajnie mieć w rodzinie takiego fachurę

_________________
J 14,6


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: czw, 19 lipca 2018 22:45:24 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pt, 13 stycznia 2012 17:29:27
Posty: 3436
Skąd: Hôtel Lambert / Rafał Gan Ganowicz Appreciation Society
Emilian pisze:
rysowałem


ŁOOOO!!! :shock:

_________________
Ceterum censeo Platformem delendam esse

Wszystkie prawdziwe ścieżki prowadzą przez Góry.

Zawsze mieć dojrzałe jagody do jedzenia i słoneczne miejsce pod sosną, żeby usiąść.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: pt, 20 lipca 2018 23:59:39 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
śr, 14 listopada 2007 17:38:41
Posty: 7512
Skąd: Statek Burz
:brawa: :hat:

_________________
Wiatr jest szary
a księżyc zielony


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: pn, 23 lipca 2018 05:55:24 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 01 października 2007 22:19:21
Posty: 5912
Skąd: Kraków
:shock:

Zawsze niemo podziwiałem ludzi, którzy potrafią od ręki narysować idealnie prostą linię... :shock:

_________________
Would you know my name, if I saw you in heaven ?

Mój kanał na YouTube, czyli klejenie modeli, ale nie tylko. :wink:


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: pn, 23 lipca 2018 21:31:52 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 30 sierpnia 2010 21:33:11
Posty: 1033
Skąd: Sulejówek
Jednak wpis o kościele, który planowałem jako przerywnik od Pieńkowskiego, musi chwilę poczekać. Żeby nie było tak nudno, zmienię przynajmniej epokę.

Kościół św. Teresy od Dzieciątka Jezus w Radomiu, arch. Stanisław Gałęzowski, Władysław Pieńkowski

Obrazek

Kościół został zaprojektowany przez Pieńkowskiego i Gałęzowskiego jeszcze przed II WŚ. Obaj architekci ukończyli Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej w 1935 roku. Razem pracowali nad projektami kościołów, a w trakcie wojny uczestniczyli w konspiracyjnym konkursie na projekt kapliczek przydrożnych, w którym uzyskali nagrodę. Gałęzowski brał udział w Powstaniu Warszawskim (pod pseudonimem Chocimski). Następnie trafił do obozu jenieckiego w Sandbostel, gdzie zginął w maju 1945 roku w wieku 44 lat.

Kościół powstawał w latach 1938-1965, więc projekt jest o jakieś 40 lat młodszy od omawianych przeze mnie wcześniej kościołów. Różnice widać od razu. Świątynia ma wyraźne cechy neoromańskie, układ bazylikowy, prezbiterium z obejściem, sklepienia krzyżowe. Wnętrze jest symetryczne, doświetlone przez niewielkie okna.
Obrazek Obrazek
Wszelkie ornamenty kończą się tuż nad arkadami. Powyżej zastosowano już tylko czyste materiały. Słupy zostały wykonane z betonu, a faktura jest nadal zachowana. "Ramę" dla prezbiterium wykonano z cegły, która dzięki swojemu ciemnemu kolorowi kontrastuje z pozostałymi materiałami i skupia wzrok (ale nie autofocusa aparatu) w tamtym miejscu.
Obrazek Obrazek
Bardzo ciekawe rozwiązanie zastosowano w prezbiterium: tabernakulum zostało umieszczone pod kopułą, która na zewnątrz uwydatnia to miejsce w bryle kościoła. W sposób mocno przetworzony możemy podobny motyw odnaleźć w kieleckim kościele Pieńkowskiego, w którym nad tabernakulum znajduje się wieża. Kolumny oddzielające ambit mają romańskie proporcje i bardzo oryginalne kapitele złożone z aniołów.
Obrazek Obrazek
Nawy boczne są dużo niższe i mieszczą boczne ołtarze. Można dostrzec tu pewne elementy, które Pieńkowski rozwijał później w swojej twórczości: niepłaska ceglana ściana jako tło, doświetlenie oknem z boku. Ciekawe są rzeźby wykonane z giętego metalu znajdujące się na ścianach po bokach ołtarza. Oryginalnie zostało potraktowane sklepienie naw bocznych: poniżej łuku sklepienia kolebkowego znajduje się jeszcze jeden łuk nad którym jest prześwit.
Obrazek Obrazek
Najciekawszym elementem wyposażenia jest moim zdaniem ambona: betonowa barierka w połączonie z ciekawie ułożoną cegłą i stopnice "przebijające" ściankę. Nad wejściem znajduje się kasetonowy strop, który doprowadzi kiedyś do najbardziej rozpoznawalnego prefabrykatu w twórczości Pieńkowskiego.
Obrazek Obrazek Aktualnie trwa remont elewacji, dlatego nie wrzucam wielu zdjęć z zewnątrz. Ciekawym elementem nawiązującym do romańszczyzny i ówczesnej koncepcji kościoła jako "twierdzy Bożej" jest niemal zamkowy wykusz. Później do kościoła dobudowano kapliczkę w formie rotundy, która ma zastosowane prefabrykowane okna - pochodzące już z okresu "dojrzałego stylu" Pieńkowskiego oraz doświetlenie górno-boczne.

Gdy po mszy robiłem zdjęcia, kościelny podszedł do mnie i powiedział, że już zamyka, ale będę mógł wyjść przez zakrystię. Przy okazji spytałem się jak mogę dostać się do tej kaplicy-rotundy. On na to, że "tam nie można wejść, ale tam nic nie ma. Schowek na szczotki"...

Oglądanie tego, od czego zaczynał architekt, było bardzo ciekawym doświadczeniem. Widać sporo elementów, które później rozwinęły się w oryginalny sposób. Już tutaj da się zauważyć troskę o szczerość materiału, której na szczęście przez wiele lat nikt nie zdecydował się zatrzeć. Na pewno największe znaczenie dla późniejszej twórczości Pieńkowskiego miały zmiany posoborowe, które dały dużo większą swobodę w kształtowaniu planu i ograniczyły rolę wystroju we wnętrzu. Przez lata formy kościołów tego architekta stawały się coraz bardziej "syntetyczne" i zdecydowanie większą rolę odgrywało w nich światło.


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: śr, 25 lipca 2018 09:14:53 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
śr, 10 listopada 2004 15:59:39
Posty: 24810
Ej, super są te wpisy!

_________________
Tatary idą!


Na górę
 Wyświetl profil
PostWysłany: pn, 06 sierpnia 2018 22:55:44 
Awatar użytkownika

Rejestracja:
pn, 30 sierpnia 2010 21:33:11
Posty: 1033
Skąd: Sulejówek
Dziś będzie obiecany już jakiś czas temu wpis o kościele, którego nie projektował Władysław Pieńkowski.

Kościoł Miłosierdzia Bożego w Kaliszu, architekci: Andrzej Fajans, Jerzy Kuźmienko, konstruktor: Wacław Zalewski

W czasach odwilży gomułkowskiej - w latach 1957-1960 Stowarzyszenie Architektów Polskich zorganizowało kilka konkursów na projekty kościołów: w Nowej Hucie, Tychach, Sochawczewie i Kaliszu. Na świecie powstawały wówczas bardzo ciekawe realizacje sakralne - był to czas poprzedzający Sobór Watykański II, ale porzucono już historyczne style. Najbardziej znanym obiektem z tego okresu jest kaplica Notre Dame du Haut w Ronchamp autorstwa Le Corbusiera. W tym samym czasie w Meksyku budowano kościoły wykorzystujące konstrukcje łupinowe projektowane przez Feliksa Candelę - na obrazku kaplica San Vicente de Paul z 1959 roku:
Obrazek

Projekt kościoła Miłosiedzia Bożego w Kaliszu został wyłoniony w konkursie przeprowadzonymw 1957 roku i można powiedzieć, że był awangardowym dziełem tamtej epoki. Na początek myślę, że warto przybliżyć trochę twórców.
Jerzy Kuźmienko (1931-2017) - znany z charakterystycznych (dzięki swoim wykuszom) budynkom wielorodzinnym przy Karowej 18a i Koziej 9 w Warszawie, współautor osiedli Służew nad Dolinką i Gocław, autor kilku obiektów sakralnych, m.in. rekonstrukcji cerkwi w Supraślu.
Andrzej Fajans (1935 - 2001) - oprócz architektury studiował rzeźbę, w sporej mierze zajmował się architekturą przemysłową, architekt biskupa ordynariusza włocławskiego Jana Zaremby.
Wacław Zalewski (1917 - 2016) - śmiało można określić go mianem najwybitniejszego konstruktora w powojennej Polsce. Autor projektów Spodka i dworca w Katowicach oraz warszawskiego Supersamu. Wyemigrował do USA, gdzie został profesorem na MIT.

Niestety, odwilż nie trwała długo i budowa kościoła została odłożona na 20 lat. Za to kiedy ruszyła, musiała robić ogromne wrażenie. Cała konstrukcja jest wykonana z żelbetu, monolityczna - potrzebny był zatem szalunek. PRL doprowadził do upadku ciesielstwa niemal w całym kraju, dlatego wyzwania mogli się podjąć jedynie górale. W dodatku kształtu paraboloidy hiperbolicznej nie da się przedstawić za pomocą tradycyjnych, dwuwymiarowych rysunków budowlanych. Podobno architekci pisali na posadzce współrzędne wysokości, a górale odtwarzali to wszystko w drewnie. Tak wyglądała budowa (zdjęcia ze strony internetowej parafii):
Obrazek
Obrazek
Obrazek
Kościół udało się skończyć dopiero 25 lat od zaprojektowania. Konstrukcje łupinowe już przestały wtedy robić wrażenie, dlatego realizacja przeszła bez echa. Trudno znaleźć ją nawet w publikacjach dotyczących współczesnych kościołów. Możemy tylko gdybać nad tym, co by się stało, gdyby świątynia została zrealizowana w swojej epoce. Może byłaby najbardziej znanym polskim kościołem XX wieku?

Kościół stoi pośród kolorowych bloków z wielkiej płyty i bardzo mocno wyróżnia się swoją białą bryłą. Dosyć ciekawym jest fakt, że projekt konkursowy był wykonywany w momencie, kiedy nie było jeszcze tych budynków wokół, czyli powstawałby wtedy "w polu". Otaczająca zabudowa oraz wysokie drzewa sprawiają, że kościół można oglądać jedynie przez otwarcia szczelinowe, a z większości kierunków zaledwie wystaje zza drzew. Słaba ekspozycja budynków sakralnych jest dosyć charakterystyczna dla PRL-owskiej urbanistyki.
Obrazek Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Obrazek

I parę zdjęć ze środka - kościół dolny:

Obrazek

Obrazek

Kościół górny:

Obrazek

Obrazek

Obrazek

Moim ulubionym detalem są tym razem schody prowadzące na szczyt kościoła, które we wnętrzu tworzą obramowanie dla witraży. Myślę, że w tym przypadku otynkowanie surowego betonu we wnętrzu i pozostawienie rysunku drewna na zewnątrz dało ciekawy efekt i jest w pełni uzasadnione - tworzy się kontrast między sferą sacrum wewnątrz kościoła a profanum po drugiej stronie.

Pewnie wiele osób uważa kościoły o tak "modernistycznych" formach za dość kontrowersyjne, ale moim zdaniem są ważnym głosem w dyskusji o tym, jak może wyglądać współczesna świątynia. Wspomniane na samym początku konkursy wywołały sporą dyskusję wśród architektów: zostały odrzucone projekty, które były zbyt historyzujące oraz te, które swoją formą nasuwały skojarzenia niesakralne - na przykład przypominały fabryki. Kościół w Kaliszu został uznany za właściwe wyrażenie ducha epoki i moim zdaniem nadal się broni.


Na górę
 Wyświetl profil
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
Nowy temat Odpowiedz w temacie  [ Posty: 241 ]  Przejdź na stronę Poprzednia  1 ... 12, 13, 14, 15, 16, 17  Następna

Strefa czasowa UTC+1godz. [letni]



Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość


Nie możesz tworzyć nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Przejdź do:  
Technologię dostarcza phpBB® Forum Software © phpBB Group